{"id":1803,"date":"2020-11-10T15:29:11","date_gmt":"2020-11-10T15:29:11","guid":{"rendered":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/?p=1803"},"modified":"2025-11-04T14:14:41","modified_gmt":"2025-11-04T14:14:41","slug":"improving-the-delivery-of-brief-alcohol-advice-in-primary-care-views-from-both-sides-of-the-consultation-table","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/tr\/2020\/11\/improving-the-delivery-of-brief-alcohol-advice-in-primary-care-views-from-both-sides-of-the-consultation-table\/","title":{"rendered":"Temel bak\u0131mda k\u0131sa ve \u00f6z alkol tavsiyesi iletilmesini geli\u015ftirme: Muayene masas\u0131n\u0131n her iki taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fc\u015fler"},"content":{"rendered":"

By Amy O\u2019Donnell, Newcastle University, UK <\/strong><\/p>\n

Son d\u00f6nemlerde Avrupa\u2019n\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgelerinde \u00f6zellikle gen\u00e7 bireyler<\/a> aras\u0131nda, alkol t\u00fcketimi oranlar\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fc\u015f saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Buna ra\u011fmen a\u015f\u0131r\u0131 alkol t\u00fcketimi sa\u011fl\u0131ks\u0131z ya\u015fam ve erken \u00f6l\u00fcm konular\u0131nda ba\u015fl\u0131ca risk fakt\u00f6r\u00fc olmaya devam etmektedir. Yo\u011fun alkol kullan\u0131m\u0131na sahip olanlara, \u00f6zellikle temel sa\u011fl\u0131k alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan klinisyenler olarak (\u00f6rn., pratisyen hekimler veya hem\u015fireler) k\u0131sa ve \u00f6z tavsiyeler sunmak, bireylerin t\u00fcketti\u011fi alkol miktar\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fc\u015f sa\u011flayabilir.<\/a>\u00a0 K\u0131sa ve \u00f6z alkol tavsiyesi<\/a>, kan\u0131ta dayal\u0131, k\u0131sa ve yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ileti\u015fim i\u00e7erip, zarar riskini azaltmak ad\u0131na hastay\u0131 alkol t\u00fcketimi davran\u0131\u015f\u0131nda de\u011fi\u015fimi d\u00fc\u015f\u00fcnmeye motive edip desteklemektedir. Hen\u00fcz bu tarz bir ileti\u015fimin ana noktalar\u0131n\u0131 belirleyememi\u015f olsak da, hastan\u0131n alkol t\u00fcketimine ki\u015fiselle\u015ftirilmi\u015f geri bildirim sa\u011flamak ve hastay\u0131 alkol alma davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 takip etmesi ad\u0131na te\u015fvik etmek, olu\u015fturulacak m\u00fcdahalenin verimli par\u00e7alar\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcnmektedir. \u00a0<\/a><\/p>\n

<\/p>\n

Ancak kan\u0131ta dayal\u0131 tedavi ve m\u00fcdahaleleri rutin sa\u011fl\u0131k sistemine getirmek yava\u015f ve u\u011fra\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bir i\u015ftir.\u00a0 Yap\u0131lan baz\u0131 hesaplamalar, ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n g\u00fcnl\u00fck klinik prati\u011finde kullan\u0131lmaya ba\u015flamas\u0131n\u0131n ortalama 17 y\u0131l<\/a> ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcrmektedir. 30 y\u0131ld\u0131r yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, 70\u2019ten fazla randomize kontroll\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmalar ve yay\u0131nlanm\u0131\u015f ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n defalarca g\u00f6zden ge\u00e7irilmesinden sonra bile k\u0131sa ve \u00f6z alkol tavsiyesi hala rutin olarak d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki temel sa\u011fl\u0131k sistemlerinde sunulmamaktad\u0131r. K\u0131sa ve \u00f6z alkol tavsiyesinin temel bak\u0131ma neden tamamen entegre olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in tedavi sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n (klinisyenler) ve kullan\u0131c\u0131lar\u0131n (hastalar) fikirlerini kapsayacak \u015fekilde probleme ait bir\u00e7ok farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131<\/a> g\u00f6zden ge\u00e7irmeliyiz.<\/p>\n

Peki temel sa\u011fl\u0131kta k\u0131sa ve \u00f6z alkol tavsiyesi sunan ve alan bireyler ya\u015fad\u0131klar\u0131 zorluklar ile ilgili bize neler s\u00f6yleyebilirler?<\/p>\n

Pratisyen hekimler ve hem\u015fireler taraf\u0131ndan \u00f6ne s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f baz\u0131 sorunlar;<\/a> hastalara alkol tavsiyesi vermek i\u00e7in yeterli zaman\u0131n, e\u011fitimin veya finansal kayna\u011f\u0131n bulunmamas\u0131d\u0131r. Fakat pratisyen hekimlere alkol konusu ile alakal\u0131 ekstra finansal destek sa\u011flamak \u00e7ok gereklilik uyand\u0131ran verimli bir uygulama stratejisi de\u011fildir. Yak\u0131n zamanda yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fma, \u0130ngilizce dili kullan\u0131lan temel sa\u011fl\u0131kta alkol tavsiyesi i\u00e7in sunulan finansal te\u015fvi\u011fin<\/a> tavsiye oranlar\u0131 \u00fczerinde hemen hemen hi\u00e7 etkisi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymu\u015ftur. Di\u011fer bir ara\u015ft\u0131rma, klinisyenlerin dan\u0131\u015fmanl\u0131k s\u0131ras\u0131nda konuyu ne kadar alakal\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerinin, konu hakk\u0131ndaki hassasiyetlerinin ve rutin hasta genel de\u011feri hakk\u0131ndaki tutum ve inan\u00e7lar\u0131n\u0131n, rutin dan\u0131\u015fmanl\u0131klarda alkol hakk\u0131nda konu\u015fman\u0131n \u00f6nemli rol oynayabilece\u011fini \u00f6ne s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, baz\u0131 pratisyen hekimler hastalar\u0131n (\u00f6zellikle a\u011f\u0131r i\u00e7ici olanlar\u0131n), i\u00e7ki i\u00e7me davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmeleri konusunda sunulacak \u00f6nerilere a\u00e7\u0131k olmalar\u0131 konusunda \u015f\u00fcphe duymaktad\u0131rlar. Bunun nedeni k\u0131smen, a\u015f\u0131r\u0131 alkol t\u00fcketimine y\u00f6nelik psikolojik terapilerin verimlili\u011fine kar\u015f\u0131 duyulan g\u00fcven eksikli\u011finden kaynaklanmaktad\u0131r. Di\u011fer bir neden ise pratisyen hekimler ilk defada alkol konusu a\u00e7man\u0131n hastalar\u0131 incitebilece\u011fi konusunda endi\u015fe duymaktad\u0131r.<\/p>\n

Hastalar\u0131n bu konudaki bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 ile ilgilenen ara\u015ft\u0131rma say\u0131s\u0131 daha azd\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fmalara g\u00f6re pratisyen hekimlerin veya hem\u015firelerin alkol t\u00fcketimleri ile alakal\u0131 soru sormalar\u0131 \u00e7o\u011fu insan taraf\u0131ndan kabul edilebilir kar\u015f\u0131lanmakta ve \u00f6zellikle alkol k\u00f6kenli ve\/veya alkol ile ba\u011flant\u0131l\u0131 sa\u011fl\u0131k sorunu ya\u015fanlar i\u00e7in bu hayat tarz\u0131 ile alakal\u0131 tavsiyelerin sa\u011fl\u0131k hizmetinin \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. Fakat hastalar da baz\u0131 doktorlar gibi yo\u011fun alkol t\u00fcketimine sahip bireylerin klinisyenler ile alkol t\u00fcketimlerini konu\u015fmak i\u00e7in a\u00e7\u0131k olacaklar\u0131na daha az emindirler (en az\u0131ndan bunu d\u00fcr\u00fcst bir \u015fekilde yapacaklar\u0131na).<\/a> Daha b\u00fcy\u00fck zorluk ise bir\u00e7ok hastan\u0131n kendi i\u00e7ki i\u00e7me oranlar\u0131na dair g\u00f6sterdikleri k\u0131s\u0131tl\u0131 fark\u0131ndal\u0131kt\u0131r. Bunun k\u0131smen sebeplerinden biri bir bardak \u015farap veya cin tonikte ne kadar alkol oldu\u011funu hesaplaman\u0131n olduk\u00e7a zor olmas\u0131 ve evde standard \u00f6l\u00e7\u00fcye sahip olmayan i\u00e7kide hesab\u0131n kolayca kaybolabilmesi olas\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Fakat bir\u00e7o\u011fumuz alkol t\u00fcketiminin baz\u0131 durum ve hastal\u0131klar\u0131 ne kadar artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131na odaklanmak (klinisyenlerin, halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 pratisyenlerinin veya epidemiyolojistlerin bakt\u0131\u011f\u0131 alkol\u00fc nas\u0131l de\u011ferlendirdi\u011fi) yerine, alkol t\u00fcketiminin e\u011flence, haz, ve kutlamalardaki ana rol\u00fcne odaklanmaktay\u0131z. Bu, baz\u0131 hastalar\u0131n \u00e7ok i\u00e7tiklerini farketmeleri konusunda ve\/veya sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n\u0131n neden alkol\u00fc azaltma talebinde bulunduklar\u0131 konusunda teredd\u00fcte d\u00fc\u015fmelerine sebep olabilir. Buna ba\u011fl\u0131 olarak, alkol t\u00fcketimi davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlamak i\u00e7in hastalar bize hala haz\u0131rda \u00e7e\u015fitli stratejiler<\/a> uygulad\u0131klar\u0131n\u0131 fakat bu stratejileri ailelerinden, arkada\u015flar\u0131ndan, ve sosyal gruplar\u0131ndan \u00f6\u011frenilen \u2018hayat dersleri\u2019 olarak g\u00f6rd\u00fcklerini s\u00f6ylemektedirler. Sonu\u00e7 olarak, baz\u0131 hastalar pratisyen hekimlerden veya hem\u015firelerden gelecek olan alkol tavsiyesinde, k\u0131s\u0131tl\u0131 ve ger\u00e7ek hayattan uzak bir fayda g\u00f6rmektedir.<\/p>\n

Pratik Tavsiyeler<\/strong><\/p>\n

Peki t\u00fcm bu g\u00f6r\u00fc\u015fleri, alg\u0131lar\u0131 ve deneyimleri kullanarak temel sa\u011fl\u0131kta k\u0131sa ve \u00f6z alkol tavsiyesi uygulamas\u0131n\u0131 nas\u0131l geli\u015ftirebiliriz?<\/p>\n