{"id":929,"date":"2018-05-10T06:11:28","date_gmt":"2018-05-10T06:11:28","guid":{"rendered":"http:\/\/practicalhealthpsychology.com\/?p=929"},"modified":"2025-11-04T14:38:27","modified_gmt":"2025-11-04T14:38:27","slug":"move-more-sit-less-at-work-lets-not-sit-to-talk-about-it","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/2018\/05\/move-more-sit-less-at-work-lets-not-sit-to-talk-about-it\/","title":{"rendered":"Ruszaj si\u0119 wi\u0119cej, sied\u017a mniej w pracy: nie siadajmy, aby o tym porozmawia\u0107"},"content":{"rendered":"<p><strong>Stuart Biddle, University of Southern Queensland, Australia<\/strong><\/p>\n<p>Pisz\u0119 ten blog w Walentynki! Z okazji tego \u015bwi\u0119ta organizacja charytatywna Bluearth, zajmuj\u0105ca si\u0119 promocj\u0105 zdrowia w Australii, wyprodukowa\u0142a kilka zabawnych film\u00f3w zach\u0119caj\u0105cych do ograniczenia siedzenia pod has\u0142em \u201ezerwij z krzes\u0142em\u201d (w konwencji ko\u0144czenia zwi\u0105zku z partnerem, zobacz filmy tutaj). Ale o co tutaj chodzi w og\u00f3le? Wraz ze zmian\u0105 sposobu pracy du\u017co wi\u0119cej czasu sp\u0119dzamy siedz\u0105c, co okazuje si\u0119 by\u0107 z\u0142e dla naszego zdrowia. Wiele os\u00f3b, na przyk\u0142ad, siedzi ju\u017c podczas jazdy do pracy, nast\u0119pnie sp\u0119dza wi\u0119kszo\u015b\u0107 dnia przy biurku, p\u00f3\u017aniej wraca do domu i przez znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 wieczoru siedzi przed telewizorem lub komputerem. Mo\u017ce zatem w\u0142a\u015bnie dojrzeli\u015bmy do zmiany zachowania w pracy.<\/p>\n<p>Jak jednak to zrobi\u0107, gdy jeste\u015bmy tak przyzwyczajeni do siedzenia, siedzenie jest promowane przez silne normy spo\u0142eczne, a tak\u017ce przez projektowanie przestrzeni i otaczaj\u0105cych nas sprz\u0119t\u00f3w zniech\u0119caj\u0105cych do ruchu i dostarczaj\u0105cych na ka\u017cdym kroku komfortowych opcji siedz\u0105cych?<\/p>\n<p>Po pierwsze, nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce sp\u0119dzanie mniejszej ilo\u015bci czasu w pozycji siedz\u0105cej samo w sobie nie jest rozwi\u0105zaniem. Nale\u017ca\u0142oby skoncentrowa\u0107 si\u0119 na zach\u0119caniu ludzi do wi\u0119kszej aktywno\u015bci fizycznej w og\u00f3le, od umiarkowanej po intensywn\u0105. Wa\u017cny jest te\u017c spos\u00f3b przej\u015bcia od d\u0142ugotrwa\u0142ego siedzenia do anga\u017cowania si\u0119 w ruch. Mo\u017ce to obejmowa\u0107 aktywno\u015bci o ma\u0142ej intensywno\u015bci, takie jak wstanie z krzes\u0142a i rozmowa z koleg\u0105 zamiast wysy\u0142ania mu e-maili, korzystanie ze schod\u00f3w lub po prostu wielokrotna zmiana pozycji z siedz\u0105cej na stoj\u0105c\u0105 podczas spotka\u0144.<\/p>\n<p>Co wi\u0119c mo\u017ce dzia\u0142a\u0107? Przeprowadzili\u015bmy systematyczny przegl\u0105d artyku\u0142\u00f3w naukowych dotycz\u0105cych technik zmiany tego zachowania, uwzgl\u0119dniaj\u0105cych r\u00f3wnie\u017c interwencje w miejscu pracy. Spo\u015br\u00f3d 38 znalezionych artyku\u0142\u00f3w, a\u017c 20 dotyczy\u0142o tego typu oddzia\u0142ywa\u0144. Ocenili\u015bmy 15 interwencji (39%) jako &#8220;bardzo obiecuj\u0105ce&#8221;. W tej grupie znalaz\u0142y si\u0119 interwencje polegaj\u0105ce zar\u00f3wno na zmianie otoczenia (np. biurka dopasowane do pracy na stoj\u0105co), jak i na perswazji lub edukacji (np. seminarium na temat konsekwencji zdrowotnych siedzenia i bycia aktywnym w pracy). Do szczeg\u00f3lnie obiecuj\u0105cych technik zaliczyli\u015bmy te\u017c samomonitorowanie (np. prowadzenie dzienniczka rejestruj\u0105cego czas siedzenia), rozwi\u0105zywanie problem\u00f3w (np. opracowywanie rozwi\u0105za\u0144 dla konkretnego miejsca pracy) oraz restrukturyzacj\u0119 otoczenia spo\u0142ecznego lub fizycznego.<\/p>\n<p>W celu ograniczania czasu sp\u0119dzonego w pozycji siedz\u0105cej, przy jednoczesnym zachowaniu produktywno\u015bci i efektywno\u015bci, popularno\u015b\u0107 zyska\u0142y biurka z regulacj\u0105 do pracy siedz\u0105co i stoj\u0105co. Lepsze efekty okazuje si\u0119 te\u017c przynosi\u0107 raczej cz\u0119ste wstawanie z krzes\u0142a ni\u017c d\u0142ugotrwa\u0142e stanie. Bazuj\u0105c zatem na wynikach przegl\u0105du bada\u0144, oczekujemy, \u017ce tego typu biurka, zmieniaj\u0105c otoczenie fizyczne, mog\u0105 by\u0107 szczeg\u00f3lnie skutecznym sposobem ograniczania siedzenia w pracy. Wa\u017cne mo\u017ce by\u0107 jednak te\u017c samomonitorowanie oraz wst\u0119pne edukowanie, wskazuj\u0105ce na korzy\u015bci ze zmiany zachowania.<\/p>\n<p>W badaniu, w kt\u00f3rym nie zapewnili\u015bmy regulowanych biurek, dostarczone badanym narz\u0119dzie samomonitorowania nie zosta\u0142o dobrze przyj\u0119te i nie osi\u0105gn\u0119li\u015bmy po\u017c\u0105danej zmiany zachowania. Sugeruje to, \u017ce w praktyce wdro\u017cenie technik zmiany zachowania powinno podlega\u0107 monitorowaniu, w tym r\u00f3wnie\u017c adekwatnemu samomonitorowaniu, czyli takiemu, kt\u00f3re by\u0142oby do przyj\u0119cia przez pracownik\u00f3w i odpowiednie w kontek\u015bcie informacji zwrotnych na temat skuteczno\u015bci podejmowanych dzia\u0142a\u0144.<\/p>\n<p>Praktyczne wskaz\u00f3wki:<\/p>\n<ol>\n<li>Przekonaj kadr\u0119 zarz\u0105dzaj\u0105c\u0105 wy\u017cszego szczebla do wspierania inicjatywy promuj\u0105cej cz\u0119stsze poruszanie si\u0119 i ograniczenie siedzenia w pracy.<\/li>\n<li>Edukuj w miejscu pracy na temat korzy\u015bci z ograniczenia siedzenia na rzecz wi\u0119kszej ilo\u015bci ruchu, optymalnie przy wprowadzeniu samomonitorowania czasu sp\u0119dzonego w pozycji siedz\u0105cej (np. prowadzenia dzienniczka).<\/li>\n<li>Stw\u00f3rz polityk\u0119, a przynajmniej normy spo\u0142eczne, kt\u00f3re &#8220;zezwalaj\u0105&#8221; pracownikom na odbywanie spotka\u0144 s\u0142u\u017cbowych w wi\u0119kszym stopniu w pozycji stoj\u0105cej, a nie siedz\u0105cej. Zach\u0119caj do omawiania r\u00f3\u017cnych kwestii podczas chodzenia.<\/li>\n<li>Je\u015bli to tylko mo\u017cliwe, zapewnij biurka pozwalaj\u0105ce na prac\u0119 w obu pozycjach: siedz\u0105cej i stoj\u0105cej.<\/li>\n<li>Je\u015bli to niemo\u017cliwe, improwizuj (np. u\u017cywanie tabletu na jakiejkolwiek podwy\u017cszonej powierzchni nadaj\u0105cej si\u0119 do pracy).<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Przet\u0142umaczone przez Zuzann\u0119 Kwiss\u0119-Gajewsk\u0105 i Ew\u0119 Gruszczy\u0144sk\u0105<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>By Stuart Biddle, University of Southern Queensland, Australia I\u2019m writing this blog on Valentine\u2019s Day! The health promotion charity in Australia, Bluearth, has produced some amusing videos encouraging you to use your chair less by \u2018breaking up with your chair\u2019 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":938,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[13,20],"tags":[],"class_list":["post-929","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-interventions","category-social-support"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"pl","enabled_languages":["en","id","my","bg","zh","hr","cz","da","de","es","fr","gr","he","it","ja","kr","lv","lt","hu","nl","no","pl","pt","ro","ru","sk","fi","sv","tr","uk"],"languages":{"en":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"id":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"my":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"bg":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"zh":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"hr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"cz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"da":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"de":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"es":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"fr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"gr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"he":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"it":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ja":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"lv":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"lt":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"hu":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"nl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"no":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"pl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"pt":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ro":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ru":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"sk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"fi":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"sv":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"tr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"uk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false}}},"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/929","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=929"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/929\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4629,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/929\/revisions\/4629"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/938"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=929"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=929"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=929"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}