{"id":2390,"date":"2022-01-12T08:45:56","date_gmt":"2022-01-12T08:45:56","guid":{"rendered":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/?p=2390"},"modified":"2025-11-04T14:05:07","modified_gmt":"2025-11-04T14:05:07","slug":"carrying-counseling-outside-the-clinic-the-promising-potential-of-mobile-technology","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/2022\/01\/carrying-counseling-outside-the-clinic-the-promising-potential-of-mobile-technology\/","title":{"rendered":"Prowadzenie poradnictwa psychologicznego poza gabinetem: Obiecuj\u0105cy potencja\u0142 technologii mobilnej"},"content":{"rendered":"

Egon Dejonckheere & Peter Kuppens, KU Leuven, Belgium.<\/strong><\/p>\n

Pomoc psychologiczna i psychoterapia w przewa\u017caj\u0105cej mierze nadal odbywa si\u0119 w gabinecie terapeutycznym. Jednak po jego opuszczeniu pacjenci maj\u0105 czasem trudno\u015b\u0107 z podj\u0119ciem nowych wyzwa\u0144, wykorzystaniem szansy na popraw\u0119 i wdro\u017ceniem tego, czego nauczyli si\u0119 podczas sesji. <\/span>Dowody naukowe<\/span><\/a> wskazuj\u0105, \u017ce <\/span>praktyka terapeutyczna mo\u017ce wiele zyska\u0107<\/span><\/a> na bezpo\u015brednim dost\u0119pie do informacji o tym, co dzieje si\u0119 w codziennym \u017cyciu klient\u00f3w. Te informacje sprzyjaj\u0105 identyfikacji efektywnych sposob\u00f3w interwencji i pozwalaj\u0105 skutecznie wype\u0142ni\u0107 luk\u0119 pomi\u0119dzy tym, co ma miejsce podczas sesji w gabinecie a prawdziwym \u017cyciem.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

Dzisiejsza wszechobecno\u015b\u0107 smartfon\u00f3w i r\u00f3\u017cnych mobilnych urz\u0105dze\u0144 pomiarowych otwiera ekscytuj\u0105ce mo\u017cliwo\u015bci. Umo\u017cliwia bowiem uzyskanie wgl\u0105du w\u00a0 codzienne funkcjonowanie klient\u00f3w i uzupe\u0142nia ich opowie\u015bci o \u017cyciu w trakcie sesji terapeutycznych. Wykorzystanie technologii mobilnych pomi\u0119dzy sesjami dostarcza terapeutom bezpo\u015bredniego oraz ci\u0105g\u0142ego strumienia informacji o rzeczywistych do\u015bwiadczeniach \u017cyciowych i poprawia mo\u017cliwo\u015bci interwencji.<\/span><\/p>\n

Terapeuci mog\u0105 korzysta\u0107 z technologii mobilnej, by uzyskiwa\u0107 dane na temat wyst\u0119powania\u00a0 objaw\u00f3w lub zasob\u00f3w w momencie, w kt\u00f3rym rzeczywi\u015bcie maj\u0105 one miejsce w realnym \u017cyciu. Na tak zwanych <\/span>platformach zbierania pr\u00f3bek do\u015bwiadcze\u0144<\/span><\/i> (<\/span><\/i>experience sampling\u00a0 platforms)<\/span><\/i>, praktycy mog\u0105 zaprojektowa\u0107 kr\u00f3tkie ankiety dostosowane do konkretnych dolegliwo\u015bci lub potrzeb danej osoby. Z kolei klienci, wype\u0142niaj\u0105c ankiety, dostarczaj\u0105 klinicystom precyzyjnego strumienia danych o swoim \u017cyciu w czasie rzeczywistym, co\u00a0 redukuje zniekszta\u0142cania powodowane przez b\u0142\u0119dy pami\u0119ci.\u00a0<\/span><\/p>\n

Jedn\u0105 z dost\u0119pnych bezp\u0142atnie platform do <\/span>pr\u00f3bkowania do\u015bwiadcze\u0144<\/span> jest <\/span>m-Path<\/span><\/a>, kt\u00f3r\u0105 w ostatnich latach stworzyli\u015bmy. Aplikacje takie jak m-Path mog\u0105 by\u0107 u\u017cywane do pomiaru cz\u0119stotliwo\u015bci podejmowania zachowa\u0144 szkodliwych (np. epizod\u00f3w objadania si\u0119, atak\u00f3w paniki, natr\u0119ctw lub kompulsji, samookaleczania, itp.), wykrywania wzorc\u00f3w czasowych (np. depresja klienta zazwyczaj osi\u0105ga sw\u00f3j szczyt rano, ale ust\u0119puje w ci\u0105gu dnia) lub uzyskiwania wgl\u0105du w czynniki poprzedzaj\u0105ce i konsekwencje dolegliwo\u015bci (np. poziom l\u0119ku klienta zazwyczaj wzrasta podczas interakcji spo\u0142ecznych). Klinicysta, przyjmuj\u0105c rol\u0119 naukowca-praktyka, przed sesj\u0105 analizuje i podsumowuje uzyskane w ten spos\u00f3b dane w formie prostych wykres\u00f3w i diagram\u00f3w. Podczas spotkania przekazuje pacjentowi ustalone na tej podstawie wzorce zachowa\u0144\/objaw\u00f3w. Takie podej\u015bcie pozwala terapeutom na doprecyzowanie diagnozy i <\/span>umieszczenie objaw\u00f3w pacjenta w okre\u015blonym kontek\u015bcie.<\/span><\/a> Technologia mobilna umo\u017cliwia r\u00f3wnie\u017c monitorowanie procesu w trakcie trwania ca\u0142ej terapii. W tym przypadku, terapeuci s\u0105 w stanie dok\u0142adnie oceni\u0107 efekty leczenia (np. <\/span>rutynowe monitorowanie wynik\u00f3w<\/span><\/a>), poniewa\u017c otrzymuj\u0105 natychmiastow\u0105 informacj\u0119 zwrotn\u0105 o skuteczno\u015bci swoich interwencji i mog\u0105 je w odpowiednim czasie skorygowa\u0107 w przypadku zmiany status quo klienta.<\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Z terapeutycznego punktu widzenia technologie mobilne mog\u0105 przynosi\u0107 korzy\u015bci na dw\u00f3ch poziomach. Po pierwsze, ocenianie, nazywanie i raportowanie swoich dolegliwo\u015bci mo\u017ce zwi\u0119kszy\u0107 poczucie sprawstwa pacjent\u00f3w, poniewa\u017c samo zwracanie uwagi na fluktuacje objaw\u00f3w i ich przyczyny zwi\u0119ksza wgl\u0105d w sytuacj\u0119 i zdolno\u015b\u0107 radzenia sobie z ni\u0105. Podobnie, wsp\u00f3lne omawianie wzor\u00f3w i prawid\u0142owo\u015bci dotycz\u0105cych nastroju lub objaw\u00f3w podczas konsultacji mo\u017ce wzmocni\u0107 przymierze terapeutyczne mi\u0119dzy pacjentem a lekarzem. Po drugie, pomoc technologii mobilnej w terapii mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c bardziej bezpo\u015brednia. Mobilne i automatyczne przypomnienia w \u017cyciu codziennym o \u0107wiczeniach omawianych podczas sesji terapeutycznej zwi\u0119kszaj\u0105 stosowanie si\u0119 do zalece\u0144 pomi\u0119dzy spotkaniami (np. klient otrzymuje codzienne przypomnienie o wykonaniu omawianych \u0107wicze\u0144 relaksacyjnych). Co wi\u0119cej, wiele aplikacji zawieraj\u0105cych tzw. <\/span>interwencje adaptacyjne<\/span> \u201ew sam\u0105 por\u0119\u201d oferuje r\u00f3wnie\u017c oparte na dowodach naukowych \u0107wiczenia w odniesieniu do coraz wi\u0119kszego spektrum dolegliwo\u015bci psychologicznych (np. ekspozycja, \u0107wiczenia oddechowe, klipy mindfulness itp.). Poniewa\u017c klienci zazwyczaj nosz\u0105 przy sobie urz\u0105dzenia mobilne, mog\u0105 zapozna\u0107 si\u0119 z tymi \u0107wiczeniami, maj\u0105 je bowiem dos\u0142ownie w zasi\u0119gu jednego dotkni\u0119cia palca. W ten spos\u00f3b specjali\u015bci nie tylko wzmacniaj\u0105 sw\u00f3j wp\u0142yw terapeutyczny poza gabinetem, ale dysponuj\u0105 te\u017c w czasie rzeczywistym informacjami o zastosowaniu i skuteczno\u015bci interwencji (np. czy \u0107wiczenia relaksacyjne rzeczywi\u015bcie zmniejszaj\u0105 poziom stresu u klienta?).<\/span><\/p>\n

Podsumowuj\u0105c, wykorzystanie technologii mobilnych w terapii ma obiecuj\u0105cy potencja\u0142, perspektywy z oceny zar\u00f3wno objaw\u00f3w, jak i efekt\u00f3w terapeutycznych. W odniesieniu do efektywno\u015bci oddzia\u0142ywa\u0144 ocena dokonywana w czasie rzeczywistym za pomoc\u0105 urz\u0105dze\u0144 mobilnych dostarcza szczeg\u00f3\u0142owych informacji o kliencie i pozwala na ci\u0105g\u0142e monitorowanie post\u0119p\u00f3w. Je\u015bli chodzi o sprawno\u015b\u0107 oddzia\u0142ywa\u0144, zbieranie informacji w \u017cyciu codziennym stwarza przestrze\u0144 na wprowadzanie innych interwencji w trakcie konsultacji. Podobnie, klienci mog\u0105 monitorowa\u0107 samych siebie jeszcze przed rozpocz\u0119ciem terapii, co tworzy cenne informacje wyj\u015bciowe dla klinicyst\u00f3w i skraca listy oczekuj\u0105cych. Wiele aplikacji jest og\u00f3lnie dost\u0119pnych w sklepach z aplikacjami. Niemniej jednak, proponuj\u0105c klientowi aplikacje mobilne (samopomocowe), nale\u017cy upewni\u0107 si\u0119, \u017ce maj\u0105 one ugruntowanie naukowe i s\u0105 zgodne z obowi\u0105zuj\u0105cymi przepisami dotycz\u0105cymi prywatno\u015bci.\u00a0<\/span><\/p>\n

Praktyczne zalecenia:<\/span><\/p>\n