{"id":1617,"date":"2020-02-04T13:22:33","date_gmt":"2020-02-04T13:22:33","guid":{"rendered":"http:\/\/practicalhealthpsychology.com\/?p=1617"},"modified":"2025-11-04T14:22:04","modified_gmt":"2025-11-04T14:22:04","slug":"are-your-clients-being-defensive-if-so-self-affirmation-may-help","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/2020\/02\/are-your-clients-being-defensive-if-so-self-affirmation-may-help\/","title":{"rendered":"Czy Twoi klienci przyjmuj\u0105 postaw\u0119 defensywn\u0105? Je\u015bli tak, to pom\u00f3c mo\u017ce autoafimacja."},"content":{"rendered":"

Peter Harris i Ian Hadden, The Self-Affirmation Research Group, School of Psychology, University of Sussex, UK<\/strong><\/p>\n

Czy kiedykolwiek by\u0142e\u015b niech\u0119tny, by stawi\u0107 czo\u0142a czemu\u015b, co wola\u0142by\u015b ignorowa\u0107? Mo\u017ce by\u0142o to Twoje zami\u0142owanie do czego\u015b szkodliwego, co jednak jesz zbyt cz\u0119sto, albo uporczywe unikanie kontrolnych bada\u0144 lekarskich? C\u00f3\u017c, nie jeste\u015b sam. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas uwa\u017ca siebie za rozs\u0105dne i kompetentne osoby. Wiadomo\u015b\u0107, \u017ce nasze zachowania s\u0105 nierozs\u0105dne i niekompetentne, mo\u017ce by\u0107 zatem mocno konfrontuj\u0105ca. W konsekwencji ca\u0142kiem sprawnie wychodzi nam przyjmowanie postawy defensywnej wobec informacji, kt\u00f3rych woleliby\u015bmy nie s\u0142ysze\u0107<\/a>.<\/p>\n

<\/p>\n

Niestety, opieranie si\u0119 informacjom o ryzykach zdrowotnych – takich jak skutki nadwagi, palenia tytoniu czy nieprzestrzegania zalece\u0144 lekarskich – mo\u017ce mie\u0107 powa\u017cne konsekwencje zar\u00f3wno dla jako\u015bci, jak i d\u0142ugo\u015bci \u017cycia<\/a>. W jaki spos\u00f3b w praktyce klinicznej mo\u017cna wi\u0119c pom\u00f3c klientom przyj\u0105\u0107 te informacje na temat w\u0142asnego zdrowia, kt\u00f3rych woleliby nie us\u0142ysze\u0107? Takim sposobem mo\u017ce by\u0107 technika znana jako autoafirmacja. <\/em><\/p>\n

Autoafirmacja jest aktem, kt\u00f3ry pomaga ludziom utwierdzi\u0107 si\u0119 w przekonaniu, \u017ce s\u0105 dobrymi i kompetentnymi osobami<\/a>. Zmniejsza to potrzeb\u0119 ochrony siebie przed podwa\u017caj\u0105cymi te przekonania informacjami na temat zdrowia, co pomaga traktowa\u0107 je obiektywniej oraz skupi\u0107 si\u0119 na faktycznie osobistej ocenie ich znaczenia i konsekwencji. W efekcie mo\u017ce to zach\u0119ci\u0107 do podj\u0119cia dzia\u0142a\u0144 prozdrowotnych. Wi\u0119cej informacji na temat teorii le\u017c\u0105cej u podstaw autoafirmacji mo\u017cna znale\u017a\u0107 tutaj<\/a>.<\/p>\n

Za autoafirmacj\u0119 mo\u017cna uzna\u0107 przypominanie sobie o swoich dobrych uczynkach, szczeg\u00f3lnych talentach, mocnych stronach charakteru czy wa\u017cnych relacjach spo\u0142ecznych. Obecnie najcz\u0119\u015bciej uwzgl\u0119dnian\u0105 w badaniach naukowych technik\u0105 autoafirmacji jest afirmacja warto\u015bci<\/a>, w kt\u00f3rej ludzie odpowiadaj\u0105 na pytania lub pisz\u0105 o najwa\u017cniejszych dla siebie warto\u015bciach, takich jak hojno\u015b\u0107 czy uczciwo\u015b\u0107<\/p>\n

Dowody na dzia\u0142anie autoafirmacji pochodz\u0105 z bada\u0144 eksperymentalnych<\/a>. Uczestnicy proszeni o zastosowanie autoafirmacji (cz\u0119sto tylko jednorazowo) w por\u00f3wnaniu do tych, kt\u00f3rzy nie autoafirmowali, zar\u00f3wno silniej wierzyli w przekazywane komunikaty zdrowotne, jak \u00a0i czuli si\u0119 bardziej gotowi do zmiany zachowania. Zastosowanie tej techniki skutkowa\u0142o r\u00f3wnie\u017c zmianami w zachowaniu kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej<\/a>. Prozdrowotne efekty autoafirmacji odnotowano w odniesieniu do szerokiego zakresu zachowa\u0144, obejmuj\u0105cych spo\u017cywanie alkoholu, palenie papieros\u00f3w, niebezpieczny seks, spo\u017cywanie rt\u0119ci w t\u0142ustych rybach, doping w sporcie, spo\u017cywanie owoc\u00f3w i warzyw, aktywno\u015b\u0107 fizyczna, nitkowanie z\u0119b\u00f3w i ochrona przed s\u0142o\u0144cem. Niekt\u00f3re badania wykaza\u0142y ponadto, \u017ce efekty te mog\u0105 by\u0107 najsilniejsze dla os\u00f3b, kt\u00f3re wyj\u0105tkowo trudno zaktywizowa\u0107, jak na przyk\u0142ad osoby nadu\u017cywaj\u0105ce alkoholu<\/a>, pal\u0105ce papierosy<\/a>, czy lubi\u0105ce si\u0119 opala\u0107<\/a>.<\/p>\n

Prowadzone do tej pory badania dotyczy\u0142y g\u0142\u00f3wnie skuteczno\u015bci oddzia\u0142ywa\u0144 prewencyjnych w\u015br\u00f3d zdrowych m\u0142odych ludzi, lecz kilka z nich obejmowa\u0142o tak\u017ce chorych somatycznie. Na przyk\u0142ad, pacjenci poddawani hemodializie, kt\u00f3rych poproszono o przypomnienie sobie swoich dobrych uczynk\u00f3w, w por\u00f3wnaniu do tych, kt\u00f3rzy tego nie robili, wykazali popraw\u0119 kontroli fosforan\u00f3w<\/a> i lepsze przestrzeganie wytycznych dotycz\u0105cych przyjmowania p\u0142yn\u00f3w<\/a> w ci\u0105gu kolejnych 12 miesi\u0119cy. Z kolei pacjenci Afroamerykanie cierpi\u0105cy na nadci\u015bnieniem wykazali popraw\u0119 w przyjmowaniu lek\u00f3w<\/a> po interwencji zawieraj\u0105cej elementy autoafirmacji.<\/p>\n

W jaki spos\u00f3b mo\u017cna wykorzysta\u0107 autoafirmacj\u0119 w praktyce? Rozwa\u017cmy konsultacj\u0119, podczas kt\u00f3rej chcemy przekaza\u0107 klientowi potencjalnie konfrontuj\u0105c\u0105 informacj\u0119, np. o szkodliwych skutkach palenia lub nieprzyjmowania lek\u00f3w zgodnie z zaleceniami. Je\u015bli masz do dyspozycji 5-15 minut, a klient ma umiej\u0119tno\u015b\u0107 czytania i pisania, mo\u017cesz zaproponowa\u0107 kr\u00f3tkie \u0107wiczenie afirmacji warto\u015bci ju\u017c na pocz\u0105tku konsultacji. Popro\u015b klienta, aby napisa\u0142 lub porozmawia\u0142 o najwa\u017cniejszej dla siebie warto\u015bci i o tym, dlaczego jest ona dla niego tak istotna, lub zaproponuj wype\u0142nienie ankiet maj\u0105cych na celu przypomnienie klientowi o jego warto\u015bciach. Kiedy ju\u017c to zrobi, mo\u017cesz przekaza\u0107 informacje o ryzyku zwi\u0105zanym z paleniem lub nieprzestrzeganiem zalece\u0144.<\/p>\n

Gdy czas lub umiej\u0119tno\u015bci czytania i pisania stanowi\u0105 ograniczenie, powszechnie stosuje si\u0119 kr\u00f3tki kwestionariusz \u017cyczliwo\u015bci<\/a> sk\u0142aniaj\u0105cy do autoafirmacji poprzez przypominanie sobie akt\u00f3w w\u0142asnej \u017cyczliwo\u015bci. W ostatnim czasie opracowano r\u00f3wnie\u017c kilka innych kr\u00f3tkich technik. Obejmuj\u0105 one kr\u00f3tkie afirmacje warto\u015bci ograniczone zaledwie do kilku kluczowych zda\u0144<\/a>, wykorzystanie kwestionariuszy warto\u015bci<\/a>, zintegrowanie<\/a> autoafirmacji z informacjami zwi\u0105zanymi ze zdrowiem lub pomoc ludziom w sformu\u0142owaniu intencji<\/a> autoafirmowania w przypadku poczucia zagro\u017cenia. Z racji zaledwie kilku bada\u0144 o skuteczno\u015bci tych technik jednak niewiele jeszcze wiadomo. Om\u00f3wienie niekt\u00f3rych z nich mo\u017cna znale\u017a\u0107 na stronie Self-Affirmation Research<\/em> Group (SARG) Uniwersytetu w Sussex (jedynie w j\u0119zyku angielskim). Tam te\u017c mo\u017cliwe jest uzyskanie dalszych wiadomo\u015bci i porad w tym zakresie.<\/p>\n

Praktyczne wskaz\u00f3wki: <\/strong><\/p>\n

1) Kiedy powinno si\u0119 rozwa\u017cy\u0107 u\u017cycie autoafirmacji?<\/p>\n

Zastan\u00f3w si\u0119 nad wykorzystaniem autoafirmacji, kiedy musisz przekaza\u0107 klientowi wa\u017cn\u0105 wiadomo\u015b\u0107 o jego zdrowiu, kt\u00f3r\u0105 wed\u0142ug Ciebie b\u0119dzie sk\u0142onny zignorowa\u0107 lub odrzuci\u0107. W takich przypadkach, autoafirmacja mo\u017ce zwi\u0119kszy\u0107 prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce klient zaakceptuje te informacje i podejmie odpowiednie dzia\u0142ania.<\/p>\n

2) Jak najlepiej wykorzysta\u0107 autoafirmacj\u0119 w praktyce?<\/p>\n

Najlepiej jest stosowa\u0107 autoafirmacj\u0119 podczas konsultacji indywidualnych lub w ma\u0142ych grupach, przy wi\u0119kszej ilo\u015bci czasu. W takich przypadkach mo\u017cesz poprzedzi\u0107 przekazywanie informacji dotycz\u0105cych zdrowia jedn\u0105 z metod afirmacji warto\u015bci, kt\u00f3re zosta\u0142y ju\u017c wcze\u015bniej wypr\u00f3bowane i opisane. Wejd\u017a na nasz\u0105 stron\u0119 SARG<\/a>, aby zapozna\u0107 si\u0119 z przyk\u0142adami materia\u0142\u00f3w w j\u0119zyku angielskim, kt\u00f3re mo\u017cesz wykorzysta\u0107.<\/p>\n

Przedyskutuj z klientem, czy wola\u0142by przeprowadzi\u0107 afirmacj\u0119 ca\u0142kowicie w pojedynk\u0119 czy z Twoj\u0105 obecno\u015bci\u0105. Postaraj si\u0119 zach\u0119ci\u0107 go do wykonania \u0107wiczenia bez wywierania presji. Istniej\u0105 bowiem przes\u0142anki empiryczne, \u017ce swoboda wyboru mo\u017ce by\u0107 wa\u017cna dla skuteczno\u015bci tego oddzia\u0142ywania.<\/p>\n

3) Na co zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119?<\/p>\n

Upewnij si\u0119, \u017ce Twoja informacja dotycz\u0105ca zdrowia jest przekonuj\u0105ca. Autoafirmacja powinna zach\u0119ca\u0107 klient\u00f3w do wi\u0119kszej otwarto\u015bci, co oznacza, \u017ce mog\u0105 by\u0107 bardziej \u00a0sk\u0142onni zaakceptowa\u0107 silny przekaz, ale mog\u0105 te\u017c by\u0107 bardziej sk\u0142onni odrzuci\u0107 przekaz uznany przez nich za s\u0142aby.<\/p>\n

Stosuj autoafirmacj\u0119 w przypadku tych klient\u00f3w, co do kt\u00f3rych masz pewno\u015b\u0107, \u017ce w przeciwnym razie b\u0119d\u0105 odporni na Tw\u00f3j przekaz. Niekt\u00f3re badania wskazuj\u0105, \u017ce autoafirmacja mo\u017ce nie dzia\u0142a\u0107 lub nawet przynie\u015b\u0107 efekt przeciwny do zamierzonego, je\u015bli uczestnicy od samego pocz\u0105tku nie przyjmuj\u0105 postawy defensywnej.<\/p>\n

Je\u015bli masz w\u0105tpliwo\u015bci, zwr\u00f3\u0107 si\u0119 po rad\u0119<\/a> – jeste\u015bmy tu po to, aby pom\u00f3c.<\/p>\n

Przet\u0142umaczone przez Zuzann\u0119 Kwiss\u0119-Gajewsk\u0105 i Ew\u0119 Gruszczy\u0144sk\u0105<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Peter Harris and Ian Hadden, The Self-Affirmation Research Group, School of Psychology, University of Sussex, UK Have you ever been reluctant to face up to something you\u2019d rather ignore? Maybe your fondness for something bad for you that you eat […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1634,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[28,27,24],"tags":[],"class_list":["post-1617","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-communication","category-motivation","category-self-regulation"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"pl","enabled_languages":["en","id","my","bg","zh","hr","cz","da","de","es","fr","gr","he","it","ja","kr","lv","lt","hu","nl","no","pl","pt","ro","ru","sk","fi","sv","tr","uk"],"languages":{"en":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"id":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"my":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"bg":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"zh":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"hr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"cz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"da":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"de":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"es":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"fr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"gr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"he":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"it":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ja":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"lv":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"lt":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"hu":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"nl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"no":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"pl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"pt":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ro":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ru":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"sk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"fi":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"sv":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"tr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"uk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false}}},"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1617","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1617"}],"version-history":[{"count":28,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1617\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4598,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1617\/revisions\/4598"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1634"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1617"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1617"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1617"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}