{"id":1572,"date":"2019-12-16T15:55:17","date_gmt":"2019-12-16T15:55:17","guid":{"rendered":"http:\/\/practicalhealthpsychology.com\/?p=1572"},"modified":"2025-11-04T14:23:12","modified_gmt":"2025-11-04T14:23:12","slug":"becoming-your-better-self-as-reason-for-changing-behavior","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/2019\/12\/becoming-your-better-self-as-reason-for-changing-behavior\/","title":{"rendered":"Promjenom pona\u0161anja do boljeg \u2018ja\u2019"},"content":{"rendered":"

Winifred Gebhardt, Sveu\u010dili\u0161te Leiden , Nizozemska<\/strong><\/p>\n

Prije otprilike devet godina, preko no\u0107i sam postao vegeterijanac. U romanu koji sam \u010ditao, glavni junak objasnio je kako ne mo\u017ee ni\u0161ta jesti, “pri \u010demu mi je ponekad tuklo srce”. Poput munje su me te rije\u010di pogodile.. Shvatio sam da se upravo tako osje\u0107am. Odmah sam prestao jesti meso i ribu i od tada nisam imao problema sa pridr\u017eavanjem za ovu novu prehranu. Novo pona\u0161anje savr\u0161eno je odgovaralo “osobi koja jesam”.<\/span><\/p>\n

Suprotno tome, u pro\u0161losti sam redovito tr\u010dao i sa lako\u0107om sam mogao tr\u010dati sedam kilometara. Me\u0111utim, sebe nikada nisam smatrao “sportskom osobom”, a kad god bi se stvorila prepreka poput bolesti, zalegao bih na kau\u010d ispred tv-a. Sada vi\u0161e ne poku\u0161avam biti “sportski tip”, ve\u0107 hodam kad god mogu tijekom dana. Smatram sebe “aktivnom osobom”.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

Na\u0161i postupci odra\u017eavaju na\u0161e ja<\/b><\/p>\n

Moje pona\u0161anje ne kozumiranja \u017eivotinjskog mesa odgovara mojoj slici o sebi. Biti i pona\u0161ati se kao vegetarijanac daje mi pozitivan pogled na moje “ja” kao bri\u017enu i obzirnu osobu, koja voli \u017eivotinje. Svaki put kada pri\u010dam o ovom izboru ili odbijem jelo s mesom, moje \u201eja\u201c se <\/span>potvr\u0111uje<\/span><\/a>.<\/span><\/p>\n

Znaju\u0107i da uo\u010davamo ono \u0161to radimo kao dio onoga \u0161to jesmo i \u017eelimo se osje\u0107ati dobro o sebi, vrlo je korisna polazna to\u010dka za zdravstvene intervencije. Ja bih to ovako: Na primjer, prou\u010davaju\u0107i kako pozitivni pogledi spram samoga sebe, proiza\u0161li iz nezdravog pona\u0161anja (npr. ispijanje prili\u010dno velike koli\u010dine vina tijekom ve\u010dere, jer se smatram osobom koja u\u017eiva u dobrom \u017eivotu), mogu biti potaknuti drugim manje \u0161tetnim ili \u010dak zdravim pona\u0161anje (npr. pijenje bezalkoholne alternative koja asocira opusten nacin zivota). Klju\u010d za promjenu je napraviti ono \u0161to radimo bitnim za tip osobe za koji smatramo da stvarno mo\u017eemo biti. Ova takozvana <\/span>integrirana motivacija za promjenu je, prema teoriji samoodre\u0111enja,<\/span><\/a> najbli\u017ee \u0161to mo\u017eemo do\u0107i do \u010diste intrinzi\u010dne motivacije, u kojem izvodimo pona\u0161anje zbog radosti toga.<\/span><\/p>\n

Dio nas\u00a0 \u017eivi u budu\u0107nosti<\/b><\/p>\n

Mi ljudi smo izvrsni putnici u vremenu i tro\u0161imo <\/span>gotovo polovicu svog vremena ma\u0161taju\u0107i o budu\u0107nosti.<\/span><\/a> U njemu stvaramo mno\u0161tvo mogu\u0107nosti za sebe u ovoj budu\u0107nosti; opcije koje su se nazivale <\/span>“Mogu\u0107i ja”.<\/span><\/a> Usmjeravaju na\u0161u imaginaciju<\/span><\/a> i pove\u0107avaju otvorenost prema mogu\u0107nostima vezanim za cilj. Na primjer, slika o sebi kao osobi koja lako odustaje ili kao nepu\u0161a\u010d uvelike pove\u0107ava namjere odustajanja, poku\u0161aja prekida i isto tako uspjeha. <\/span>Pu\u0161a\u010di se stoga moraju mo\u0107i predstavljati kao \u201ebudu\u0107i nepu\u0161a\u010di\u201c prije nego \u0161to zapravo odustanu.<\/span><\/a> Moja kolegica Eline Meijer i ja trenutno provodimo studije u kojima pu\u0161a\u010di zami\u0161ljaju kakva \u0107e osoba postati ako prestanu pu\u0161iti i nastave li pu\u0161iti. Sudionici pi\u0161u o tim slikama i prila\u017eu slike \/ fotografije koje povezuju s njima. Intervencija stvara slike poput: Ako odustanem postat \u0107u: \u201esna\u017ena, pametna \u017eena s karakterom\u201c ili \u201euravnote\u017eeniji, bezbri\u017eniji otac i ljubavnik\u201c, i obrnuto: Ako nastavim pu\u0161iti, \u201eka\u0161ljat \u0107u i biti zadihana i jadna starica “ili” antisocijalni, neugodnog mirisa i slab \u010dovjek u boli “. Prvo upe\u010datljivo otkri\u0107e je to da je ve\u0107ina pru\u017eenih slika \/ fotografija simboli\u010dne prirode i ne sadr\u017ee ljude ili proizvode za pu\u0161enje. Pismene asocijacije sa slikama uklju\u010duju: \u201ebezbri\u017eno\u201c, \u201ecjelovito\u201c i \u201eodlu\u010dno\u201c nasuprot \u201eovisnik\u201c, \u201edepresivno\u201c i \u201ebezna\u0111e\u201c. Jo\u0161 uvijek moramo istra\u017eiti mijenja li intervencija pona\u0161anje, ali pretpostavljamo da im je stvaranje ove “slike o sebi” lako dostupno, primjerice, tijekom \u017eudnje, kako bi ostali u tijeku. Dokazi o u\u010dinkovitosti zami\u0161ljenih, budu\u0107ih samo-intervencija ve\u0107 postoje i za druga <\/span>zdravstvena pona\u0161anja poput vje\u017ebanja.<\/span><\/a><\/p>\n

Napredujemo u skupinama u kojima imamo osje\u0107aj pripadnosti<\/b><\/p>\n

U svakodnevnom \u017eivotu, odupiranje \u017eudnji ili isku\u0161enjima mo\u017ee biti posebno te\u0161ko u dru\u0161tvenim situacijama. Kao osoba koja odustaje, mo\u017eete se bojati dru\u0161tvenog odbacivanja nakon \u0161to se vi\u0161e ne budete pona\u0161ali u skladu s pona\u0161anjem va\u0161ih prijatelja i rodbine. Mo\u017eda \u0107ete propustiti i cijenjene zajedni\u010dke aktivnosti. Ve\u0107ina percepcija o sebi temelji se na dru\u0161tvenim skupinama kojima pripadamo. <\/span>Na primjer, ve\u0107ina ljudi koji pu\u0161e ili koriste drogu povezana su s osobama koje tako\u0111er konzumiraju iste stvari.<\/span><\/a> Kori\u0161tenje supstanci klju\u010dno je\u00a0 pravilo koje definira pripadnost grupi. To je, zauzvrat, povezano sa svim vrstama drugih cijenjenih kvaliteta. Na primjer, <\/span>mladi ljudi nakon rehabilitacije<\/span><\/a> mogu imati osje\u0107aj da im jo\u0161 uvijek najbolje odgovaraju prijatelji koji konzumiraju kanabis, \u010dak i sada kada su \u2018\u010disti\u2019. Oni koji ne konzumiraju su \u010de\u0161\u0107e smatrani kao oni koji manje podr\u017eavaju njihove osobne vrijednosti, kao oni koji su dosadni ili nemaju vlastiti razum, odanost i stupanj zrelosti. To ilustrira kako bi izazov, kako ostati cijenjen \u010dlan vlastite dru\u0161tvene skupine, trebao biti na prvom mjestu na\u0161eg plana kada poku\u0161avamo podr\u017eati zdrav na\u010din \u017eivota.<\/span><\/p>\n

Dakle, da bismo uspostavili trajnu promjenu, potrebni su nam ljudi da razviju pozitivne reprezentacije o sebi u kojima \u0107e mo\u0107i vidjeti kako njihovo budu\u0107e pona\u0161anje izvodi novo zdravo pona\u0161anje koje je u skladu s njihovim va\u017enim vrijednostima, kao i sa njihovim socijalnim okru\u017eenjem.<\/span><\/p>\n

Prakti\u010dne preporuke<\/b><\/p>\n

    \n
  1. Pona\u0161anje ima izravan utjecaj na iskustvo i sliku o sebi. Potaknite ljude da kreativno razmi\u0161ljaju o tome tko bi mogli postati, na primjer, izra\u0111uju\u0107i plo\u010de raspolo\u017eenja kako za idealnu reprezentaciju sebe, tako i za strahove od budu\u0107eg sebe.<\/span><\/li>\n
  2. Prona\u0111ite na\u010dine u kojima se pogledi na sebe koji su povezani s novim pona\u0161anjem mogu uspostaviti u kriti\u010dnim trenucima, poput \u017eudnje ili isku\u0161enja. Na primjer, na po\u010detni ekran ra\u010dunala ili pametnog telefona zalijepite va\u0161e plo\u010de raspolo\u017eenja kao podsjetnik za\u0161to se zaista \u017eelite promijeniti.<\/span><\/li>\n
  3. Pomozite ljudima da svoje novo pona\u0161anje uklju\u010de u dru\u0161tveni kontekst koji cijene, na primjer, vje\u017ebaju\u0107i prihvatljive na\u010dine odvra\u0107anja od grupne norme. Na primjer, kada se nudi alkohol, to bi moglo uklju\u010divati \u200b\u200bpristojno \u201eStvarno to cijenim, ali ne, hvala\u201c, ili uklju\u010dite zajedni\u010dku vezu: \u201eJao, uvijek me pazi\u0161, tako si dobar prijatelj. Kako se dr\u017ei\u0161 u posljednje vrijeme? “.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n

    Translated by: Domina Kljakovi\u0107 Ga\u0161pi\u0107<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    By Winifred Gebhardt, Leiden University, The Netherlands About nine years ago, I became a vegetarian overnight. In a novel I was reading, the main character explained how he could not eat anything \u201cin which at some time a heart had […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1595,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[18,27],"tags":[],"class_list":["post-1572","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mental-imagery","category-motivation"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"hr","enabled_languages":["en","id","my","bg","zh","hr","cz","da","de","es","fr","gr","he","it","ja","kr","lv","lt","hu","nl","no","pl","pt","ro","ru","sk","fi","sv","tr","uk"],"languages":{"en":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"id":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"my":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"bg":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"zh":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"hr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"cz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"da":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"de":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"es":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"fr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"gr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"he":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"it":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ja":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"lv":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"lt":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"hu":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"nl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"no":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"pl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"pt":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ro":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"ru":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"sk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"fi":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"sv":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"tr":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"uk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false}}},"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1572","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1572"}],"version-history":[{"count":32,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1572\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4600,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1572\/revisions\/4600"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1595"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1572"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1572"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/practicalhealthpsychology.com\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1572"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}